Όταν ήρθα στην Κύπρο το 1972, ένα από τα πράματα, που με συγκίνησαν και έπαιξαν ρόλο στο να αποφασίσω να μείνω εδώ, ήταν η ανθρωπιά που συνάντησα, η τιμιότητα, η γνησιότητα και αυθεντικότητα των ανθρώπων.
Εδώ πρωτοάκουσα την έκφραση «ο λόγος του ανθρώπου είναι συμβόλαιο». Κι δεν ήταν τρόπος του λέγειν. Ήταν ένα πρακτικό δεδομένο στην καθημερινή διαδρομή. Έτσι ήταν.

Ύστερα ήρθε ο πόλεμος, προσκαλεσμένος απ’ αυτούς που νόμιζαν ότι ο Αγώνας της Κύπρου για Ένωση με την Ελλάδα δεν είχε δικαιωθεί και που πίστευαν ότι με το να κάνουν το πραξικόπημα κατά του Μακαρίου, που τον θεωρούσαν ως τον κύριο υπεύθυνο του ατελσφόρητου του αγώνα τους, η Ένωση θα πραγματοποιούταν και τα όνειρά τους θα είχαν υλοποιηθεί.
Ο Πόλεμος ο καταλυτικός, ο καταστροφικός, ο άνισος και αδυσώπητος.
Και οι άνθρωποι ξαφνικά τα έχασαν! Τι να πιστέψουν τώρα; Τι να ελπίσουν; Γιατί να παραμείνουν ηθικοί και έντιμοι, όταν τα πάντα είχαν διαλυθεί; Όταν η προσωπική ζωή και η ιδιωτικότητα είχαν βάρβαρα ξεσχιστεί ζώντας στα αντίσκηνα, όπου το πότε θα πήγαινες στην τουαλέτα ή το πότε θα έκαμνες το μπάνιο σου ήταν δημοσίως γνωστό;

Η μέχρι τότε κλειστή και περιορισμένη, αλλά μη αμφισβητούμενη  ηθική διαλύθηκε. Έμεινε ανερμάτιστη, να χάσκει ξεκρέμαστη, όπως ο νέος στα συντρίμμια του βομβαρδισμένου ξενοδοχείου της Αμμοχώστου.
Τώρα, τι έμενε πλέον; Ό,τι φάμε, ό,τι πιούμε και ό,τι προλάβουμε να ζήσουμε.
Και μια μανία να ξαναδημιουργήσουμε. Να ξαναφτιάξουμε ό,τι χάσαμε. Πιο μεγάλο, πιο ωραίο, πιο ανθεκτικό στο χρόνο, πιο εντυπωσιακό. Είχαμε ανάγκη να δικαιωθούμε. Στα μάτια των άλλων, των γειτόνων, τα δικά μας.
Και άρχισε η κούρσα του ανταγωνισμού. Όλο και πιο μεγάλα σπίτια – ναοί για να φωλιάσει το προσωπικό μας «μεγαλείο» - όλο και πολυτελέστερα αυτοκίνητα, όλο και πιο ακριβές τσάντες...

Η ουσία αντικαταστάθηκε από την φιγούρα, η επικοινωνία από το εκάστοτε τελευταίου τύπου κινητό, το ποιος ήσουν από το πόσα είχες ή έδειχνες ότι είχες.
Χρέη... πολλαπλάσια των δυνατοτήτων μας, δόσεις ισοδύναμες των μισθών μας και έξοδα «καλυμμένα» από το πλαστικό χρήμα.
Οι νέες «ανάγκες» έπρεπε να καλυφθούν, αλλά τέτοιες ανάγκες δεν καλύπτονται με τον αργό ρυθμό της τίμιας εργασίας. Απάτες, ατασθαλίες και όλα τα συναφή παρουσιάστηκαν στην κυπριακή αγορά.
Τώρα, όλων των ειδών τα φρούτα «ανθούσαν». Είχαμε επιδοθεί στην κούρσα του εύκολου πλουτισμού. Όχι όλοι, ασφαλώς. Και όχι σε τέτοιο βαθμό. Όμως η κατρακύλα είχε αρχίσει και όλοι συμπαρασυρθήκαμε ανεπαίσθητα και αρκετά «γλυκά», γιατί σε ποιον δεν αρέσει να ζει με άνεση, ιδιαίτερα όταν έχει περάσει τη σκληρή περίοδο της στέρησης;

Κι ο κόσμος χάρηκε. Χάρηκε κάποια πράγματα, που κάθε ψυχή επιθυμεί. Ένα ταξίδι, μια κρουαζιέρα, ένα καλύτερο ρούχο, άφθονο (μέχρι υπερβολής) φαγητό. Η ανάγκη του κέρδους έγινε επιτακτική. Η ανάγκη να τα κρατήσει, να τα διασφαλίσει όλα αυτά.

Θέλησε να «παίξει» στο Χρηματιστήριο. Έφαγε την πρώτη κατραπακιά, διαμαρτυρήθηκε, φώναξε, αλλά όταν παρουσιάστηκαν τα ομόλογα, στράφηκε σ’ αυτά. Και ενώ διεκδικούσε το δίκιο του, ήρθαν και του είπαν «τέρμα όσα ήξερες, τώρα σου κατάσχουμε ακόμα και αυτά που κέρδισες από τη δουλειά σου ή φύλαξες από τις οικονομίες σου».

Το απροσδόκητο σοκ μούδιασε τα πάντα. Οι δρόμοι άδειασαν από τα αυτοκίνητα που πριν τους γέμιζαν ασφυκτικά. Οι άνθρωποι καθηλώθηκαν μπροστά στις τηλεοράσεις. Τι είχε συμβεί; Τι είχε συμβεί ξαφνικά; Γιατί μας έκοψαν το μπιμπερόν έτσι ξαφνικά; Πριν να περιμένουν καν να ξημερώσει! Γιατί οι Σοφοί της Ευρώπης, που έρχονται τώρα όλο σύνεση να μας συνετίσουν κι εμάς, δεν είχαν «ξυπνήσει» νωρίτερα, δεν είχαν επέμβει νωρίτερα  και άφησαν «το νερό να κυλά» μέχρι τη δωδεκάτη;  

Αν λοιπόν ο κόσμος της Κύπρου – και όχι μόνο φυσικά – αφέθηκε εν τη αφελεία του να πιστεύει ότι η βρύση ήταν αστείρευτη, γιατί οι Επαΐοντες της Ευρώπης που ρύθμιζαν την κάνουλα, δεν πήραν μέτρα νωρίτερα, παρά «αφέθηκαν» να χτυπήσουν μόνο το καμπανάκι;

Όπως και να ’χει, τώρα είμαστε εδώ. Μαύρη φοβέρα και πικρή σκλαβιά.
Κι όμως, ξαφνικά ξεπηδούν φωνές, δράσεις, πρωτοβουλίες που μας αφήνουν άναυδους. Θα τα καταφέρει ο Λαός μας; Ναι, θα τα καταφέρει. Όχι μόνο γιατί έχει αντοχές και αρετές που έρχονται στην επιφάνεια κάτω από την πίεση των γεγονότων, αλλά γιατί το απέδειξε με το βροντερό ΟΧΙ στο σχέδιο Αννάν, με το βροντερό ΟΧΙ στην πρώτη απόφαση της Τρόικας, γιατί το απέδειξε, την πρώτη κιόλας μέρα που άνοιξαν οι Τράπεζες, με την αυτοσυγκράτηση και την αυτοκυριαρχία του, που χάλασαν τη μανέστρα των διεθνών καναλιών, που περίμεναν να δουν τους Κυπρίους να σφάζονται έξω από τις Τράπεζες, το αίμα τους να κυλά στους δρόμους και το προθυμότατο εγγλεζοφερμένο Group Four να μην τα βγάζει πέρα στην επιβολή τάξης και να καλεί την Αστυνομία .

Τα μάζεψαν λοιπόν και έφυγαν τα καλοπληρωμένα συνεργεία των καναλιών, που στοίχισαν τόσα τις δέκα μέρες παράτασης της παραμονής τους στο νησί.  Παράταση που τους δόθηκε με τη βεβαιότητα της αποζημίωσης των εξόδων τους από το «φαΐ» που θα έβγαζαν από τα ρεπορτάζ που προσδοκούσαν. Όμως ο Λαός τους την έσκασε. Δε βρήκαν – κατάπληκτοι – τίποτε άλλο να πουν πέρα από τη σύνεση, την αυτοσυγκράτηση την πειθαρχία των Κυπρίων και έμειναν να χαζολογούν για τον τριανταοχτάχρονο παπαγάλο του ογδοντατετράχρονου!
Στο καλό και αγύριστοι (με τέτοια «μυαλά»).

Και τώρα; Τι κάνουμε μόνοι;
Ό,τι και μετά το Σχέδιο Αννάν, που όλοι μας απειλούσαν ότι θα μείνουμε μόνοι, ότι κανένας δεν πρόκειται πλέον να ενδιαφερθεί για τη λύση του Κυπριακού, ότι χάσαμε την τελευταία ευκαιρία, κ.λπ. κ.λπ.  
Όμως, ο αξιοθαύμαστος Λαός της Κύπρου ανασκουμπώνεται. Μετά το πρώτο σοκ, μαζεύει δυνάμεις. Γλείφει τις πληγές του και ανασυγκροτείται.
Το αποδεικνύει με τις πρώτες κιόλας ενέργειες που έχει αρχίσει να αναπτύσσει.

Η κατηφόρα μάς έφερε στον πάτο. Η άνοδος θα αρχίσει μόλις τον αγγίξουμε. Ήδη οι δυνάμεις άρχισαν να συσπειρώνονται. Όμως η ηθική απάμβλυνση που μας οδήγησε στην οικονομική εξαθλίωση, πρέπει να απαλειφθεί, οι αξίες της τιμιότητας, της καθαρότητας, του υπεύθυνου λόγου πρέπει να ξαναστηθούν, μαζί με την αλληλεγγύη και την ανθρωπιά, για να μπορέσουμε να περάσουμε το καμίνι που άναψε.  

Άννα Τενέζη  



Στην κοινωνία που ο Μαχάτμα Γκάντι οραματίστηκε
οι άνθρωποι δεν πρέπει να έχουν:


1. Πλούτο χωρίς μόχθο
2. Απόλαυση χωρίς συναίσθημα
3. Εμπόριο χωρίς ήθος
4. Γνώση χωρίς χαρακτήρα
5. Επιστήμη χωρίς ανθρωπιά
6. Λατρεία χωρίς θυσία
7. Πολιτική χωρίς αρχές